Co to jest błonnik? Preparaty z błonnikiem rozpuszczalnym i nierozpuszczalnym
Błonnik pokarmowy to grupa substancji pochodzenia roślinnego, które nie są trawione ani wchłaniane w przewodzie pokarmowym człowieka, ale pełnią w nim ważne funkcje fizjologiczne. Wyróżnia się dwa główne rodzaje błonnika: błonnik rozpuszczalny i błonnik nierozpuszczalny.
- Błonnik rozpuszczalny w wodzie pęcznieje, tworząc żel, który może spowalniać wchłanianie glukozy oraz sprzyjać utrzymaniu prawidłowego poziomu cholesterolu we krwi. Pomaga także zachować sytość na dłużej i przeciwdziała zaparciom.
- Błonnik nierozpuszczalny przyspiesza pasaż jelitowy i zwiększa objętość mas kałowych, co wspiera regularność wypróżnień.
Gotowe preparaty dostępne w aptekach często łączą w sobie zarówno błonnik rozpuszczalny, jak i nierozpuszczalny. Te cenne składniki odżywcze znajdziesz w naturalnych produktach, takich jak nasiona lnu, babka jajowata i babka płesznik, obecne w popularnych formach, np. jako len w ziarnach, mielone siemię lniane, produkty Ispagul S, Jeliton, Colon C czy Doppelherz aktiv Błonnik.
Jeśli szukasz błonnika nierozpuszczalnego w aptece, sięgnij po otręby pszenne, owsiane, jęczmienne znajdujące się m.in. w produktach Solgar Błonnik, Walmark Plus Błonnik. Jednak to właśnie czysty błonnik rozpuszczalny z apteki króluję na aptecznych półkach. Rozpoznasz go po nazwach takich jak inulina, glukomannan, arabinogalaktan czy galaktomannan. Wśród produktów z błonnikiem rozpuszczalnym warto wymienić Fibraxine, Mannodis Gastro czy Fibegastrin.
Na co pomaga błonnik?
Błonnik bez wątpienia jest niezbędnym i ważnym elementem codziennego jadłospisu. Gdy spożywane codziennie posiłki nie dostarczają go wystarczająco dużo, to można sięgnąć po suplementy diety z błonnikiem. Jakie są właściwości składników roślinnych z błonnikiem?
- Pomagają utrzymać prawidłowy poziom cholesterolu we krwi (babka jajowata),
- Wspierają pasaż jelitowy, co ułatwia wypróżnianie (babka jajowata, cykoria podróżnik, arabinogalaktan),
- Wspomagają kontrolowanie prawidłowej masy ciała (cykoria podróżnik, len)
- Wspierają trawienie (len),
- Mają działanie probiotyczne (arabinogalaktan).
Takie działanie naturalnych składników zawierających błonnik sprawia, że produkty z błonnikiem polecane są osobom, które:
- Chcą utrzymać prawidłowy poziom cholesterolu we krwi.
- Mają problemy z trawieniem lub wypróżnianiem, np. zaparcia.
- Próbują kontrolować swoją wagę.
- Chcą poprawić swoje trawienie.
- Poszukują naturalnych suplementów probiotycznych.
>> Zobacz probiotyki w aptece – kliknij tutaj.
Źródła błonnika w suplementach
Produkty z błonnikiem dostępne w aptekach różnią się składem i pochodzeniem. W suplementach najczęściej występują:
- len zwyczajny (łac. Linum usitatissimum) – w postaci ziaren lub len mielony (siemię lniane),
- babka jajowata (łac. Plantago ovata),
- babka płesznik (łac. Plantago psyllium),
- cykoria podróżnik (łac. Cichorium intybus) – jako źródło inuliny,
- konjac (łac. Amorphophallus konjac) – jako źródło glukomannanu,
- czysty błonnik: glukomannan, galaktomannan, arabinogalaktan, inulina, beta-glukany,
- błonnik pszeniczny, jabłkowy, akacjowy
Preparaty mogą zawierać czysty błonnik lub stanowić złożone mieszanki, łączące różne rodzaje błonnika. Bywa również, że błonnik łączony jest z innymi cennymi dla zdrowia składnikami. Często występujące połączenia to błonnik z chromem, sokiem ananasowym czy probiotykami.
Błonnik dla dzieci
Błonnik powinien stanowić stały element diety nie tylko dorosłych, ale również i dzieci. Najlepiej dostarczyć go z pożywieniem, jednak nie zawsze się to udaje. W takich przypadkach można sięgnąć po produkty apteczne jak błonnik w saszetkach lub błonnik w formie granulatu. Takie postacie umożliwiają dodanie błonnika do zwykłych posiłków jak jogurt czy napojów jak sok, co jest formą atrakcyjną dla najmłodszych, którzy jeszcze nie umieją przełykać tabletek. Przed podaniem błonnika dziecku warto skonsultować się z pediatrą lub farmaceutą, który pomoże dobrać preparat. Dobrze też zwrócić uwagę, że duża część suplementów diety zawiera dolną granicę wieku, od którego można podawać produkt. Błonnik dla dzieci zazwyczaj jest dostępny od 6. lub 12. roku życia, jednak są też produkty dedykowane młodszym.
Jak wybrać najlepszy błonnik?
Najlepszy błonnik to taki dostosowany do indywidualnych potrzeb. Błonnik rozpuszczalny jest polecany bardziej dla osób, które chcą zadbać o zdrowy poziom cukru i cholesterolu we krwi oraz prawidłową wagę ciała. Błonnik nierozpuszczalny wspiera przy problemach z trawieniem, zaparciami. Większość preparatów aptecznych zawiera jednak oba rodzaje błonnika – zarówno rozpuszczalny, jak i nierozpuszczalny, dzięki czemu kompleksowo wspiera dietę. Wybierając konkretny produkt, warto też zwrócić uwagę na zawartość błonnika. Dorośli powinni bowiem dostarczyć dziennie nawet 25–40 g błonnika. Wiele produktów aptecznych nie jest w stanie nawet zbliżyć się do takiej ilości. Przykładowo tabletki z błonnikiem mogą ważyć około 0,5 – 1 g, a dzienna zalecana porcja to około 6 tabletek. Dlatego, aby suplementacja była skuteczna, warto wybierać błonnik w proszku oraz produkty z błonnikiem w saszetkach.
Na koniec warto zaznaczyć, że najlepszy błonnik to taki stosowany regularnie i o różnych, regularnych porach dnia. Dużych ilości błonnika nie powinno się stosować na raz. Należy także pamiętać o piciu dużej ilości wody, zwłaszcza przy suplementacji błonnika rozpuszczalnego, który pęcznieje w żołądku i jelitach.
Czysty błonnik – czyli jaki?
Szukając czystego błonnika, warto zaglądać w składy suplementów diety. Zazwyczaj na etykiecie widnieje wtedy wyłącznie jeden składnik taki jak siemię lniane czy nasiona i łupiny babki płesznik i jajowatej. Dobrze również wiedzieć, że termin „błonnik” kryje pod sobą wiele znaczeń. W preparatach aptecznych słowo „błonnik” może odnosić się zarówno do roślin stanowiących jego źródło, takich jak babka jajowata, cykoria czy konjac, jak i do wyizolowanych z nich konkretnych związków chemicznych. Idąc tym tokiem myślenia do czystego błonnika będą zaliczane składniki takie jak glukomannan, galaktomannan, inulina, beta-glukany czy arabinogalaktan.
O czym pamiętać przy stosowaniu błonnika?
Stosując błonnik w tabletkach, saszetkach czy proszku należy przestrzegać kilku zasad, aby suplementacja była bezpieczna i skuteczna.
-
Błonnik rozpuszczalny pod wpływem wody pęcznieje i tworzy żel zwiększający objętość treści pokarmowej. Dlatego podczas jego stosowania należy pić więcej wody, aby mógł zwiększyć swoją objętość, bez wywołania odwodnienia i zaparć. Błonnik nierozpuszczalny, mimo iż nie ma zdolności pęcznienia, również potrzebuje do działania wody, która zmiękczy i rozluźni masy kałowe przy zatwardzeniach.
-
Błonnik ma zdolność pochłaniania różnych związków chemicznych, dlatego nie można stosować go jednocześnie z lekami. Takie połączenie może bowiem sprawić, że leki będą mniej skuteczne. Zaleca się zachować odstęp o długości 1–2 godziny między przyjęciem leków i błonnika.
-
Żeby suplementacja błonnikiem była owocna, należy przyjmować go zgodnie z zaleceniami dołączonymi na etykiecie lub na ulotce. Zbyt mała ilość przyjętego błonnika (przykładowo 1 tabletka zamiast 6 tabletek na dobę) prawdopodobnie nie wywoła korzystnego efektu.
-
Ważny jest umiar – zbyt duża ilość błonnika może zaszkodzić. Błonnik spożywany długotrwale w nadmiernych ilościach zmniejsza wchłanianie i utrudnia trawienie, predysponuje do zaparć, powoduje bóle brzucha i wzdęcia.
-
Błonnik jest przeciwwskazany u osób cierpiących na problemy z perystaltyką jelit i zablokowaniem stolca w jelitach. Błonnika nie powinny stosować również osoby uczulone na ten składnik lub jego źródła.
>> Zobacz preparaty na ból brzucha w aptece.
Błonnik w aptece
W aptekach dostępne są różne formy błonnika:
- Błonnik tabletki,
- Błonnik w saszetkach,
- Błonnik do picia (proszek, granulki),
- Błonnik w tabletkach i kapsułkach.
